Нагодай для чарговай тэмы ў нашай моўнай старонцы стала пытанне ад нядаўняга часу чытачкі “Каталіцкага Весніка” спадарыні Марыны П. з Віцебска. “У мінулым годзе я выпадкова адкрыла для сябе новую газету, – дзеліцца з намі сп-ня Марына. – Менавіта выпадкова, бо “Каталіцкі Веснік” прынесла мая дачка. Яна ўсюды імкнецца гаварыць па-беларуску, праз гэта часам здараюцца розныя непаразуменні, але мая Ганначка ...

Сёння ў нашай моўнай рубрыцы мы крыху пагаворым пра словы, якія ўжываюцца для абазначэння ўсяго, што звязанае так ці інакш са смеццем. Пра гэта просіць, у прыватнасці, наша пастаянная чытачка спадарыня Галіна К. з Мінска. “Мы кожны дзень бачым, як дворнікі наводзяць парадак каля нашых дамоў, прыбіраюць смецце. Потым прыязджае спецыяльная машына і адвозіць усё. І вось падумалася: а як ...

Тэмы сённяшняга выпуску нашай моўнай старонкі падказала чытачка “Каталіцкага Весніка” Анастасія Э. Менавіта тэмы, бо спадарыня Анастасія акрэсліла адразу тры пытанні, на якія хацела б атрымаць адказы. У прыватнасці, яна піша: “Неаднаразова сустракала ў творах Я. Скрыгана слова «іменна». Заўсёды лічыла, што гэта калька з рускай мовы, а па-беларуску – «менавіта». Ці ёсць розніца паміж гэтымі словамі? У якіх выпадках ...

У папярэдніх артыкулах моўнай рубрыкі мы разглядалі некаторыя асаблівасці выкарыстання ў беларускай мове паронімаў, сінонімаў і амонімаў. І каб лагічна закончыць характарыстыку падобных груп слоў, сёння пагаворым крыху пра антонімы. Антонімы (ад грэц. аnti – супраць i onyma – імя) – пары слоў адной часціны мовы з супрацьлеглым значэннем: далёкі – блізкі, вялікі – малы, сябар – вораг, цёпла – ...

У папярэдніх выпусках нашай моўнай старонкі мы гаварылі пра паронімы – словы, блізкія паводле напісання і гучання, але розныя паводле значэння, і сінонімы – словы, розныя паводле напісання і гучання, але блізкія паводле значэння. Нашыя чытачы зацікавіліся гэтым матэрыялам, аўтар атрымаў колькі пытанняў і прапаноў. І сёння, ідучы насустрач адной з такіх прапаноў, – ад спадарыні Наталлі С. з Мінска, ...

У папярэдніх артыкулах моўнай рубрыкі мы разглядалі некаторыя асаблівасці выкарыстання ў беларускай мове паронімаў – слоў, блізкіх паводле напісання і гучання, але розных паводле значэння. Гэтая тэма выклікала значную цікавасць у нашых чытачоў, аўтар матэрыялу атрымаў шэраг водгукаў, пытанняў і прапаноў. Адно з пажаданняў – кароткі аналіз, сціслая характарыстыка сінанімічнага багацця нашай мовы. Пра гэта, у прыватнасці, гаворыць пастаянная чытачка ...

У сённяшнім выпуску моўнай старонкі мы пагаворым пра словы, якія блізкія паводле гучання і напісання, але адрозніваюцца паводле значэння. І вось гэтае падабенства ў арфаграфіі і вымаўленні часта выклікае пэўныя праблемы ў камунікацыі. Нярэдка мы няправільна ўжываем тое ці іншае слова ў канкрэтным кантэксце праз памылковае разуменне яго значэння, бо яно падаецца нам аднолькавым з падобным іншым. Гаворка тут ідзе ...

У сённяшнім выпуску нашай моўнай старонкі мы крыху пагаворым пра даволі значны пласт беларускай лексікі, якая, аднак, мае абмежаваны характар ужытку, выкарыстоўваецца найчасцей у мастацкіх тэкстах на гістарычную тэматыку. Ідэю для разгляду нам прапанавала пастаянная чытачка “Каталіцкага Весніка” спадарыня Марыя С. з Гродна. “Чытаючы творы Уладзіміра Караткевіча і іншых знакамітых беларускіх аўтараў, – піша сп-ня Марыя, – міжволі звяртаеш увагу ...

У некалькіх папярэдніх выпусках нашай моўнай старонкі мы разглядалі ўжыванне ў сучаснай беларускай мове пазычанняў з польскай, англійскай, нямецкай, французскай, а таксама з цюркскіх моў. Нам падаецца лагічным дадаць у гэты шэраг яшчэ адну, хоць і невялікую групу лексікі – літуанізмы ці, інакш кажучы, словы, што прыйшлі ў беларускую мову з мовы літоўскай. Здавалася б, носьбітаў літоўскай мовы істотна менш, ...

Мы працягваем знаёмства з лексікай іншамоўнага паходжання, якая ўжываецца ў сучаснай беларускай мове. У папярэдніх артыкулах мы разгледзелі англіцызмы, паланізмы, цюркізмы, германізмы. Сёння ж паспрабуем крыху пагаварыць пра галіцызмы, гэта значыць, словы, якія прыйшлі да нас з французскай мовы. Галіцы́змы (фр.: gallicisme ад лац.: Gallicus – «гальскі») – гэта, зрэшты, толькі афіцыйная назва адпаведнай групы лексікі. У рэальнасці большасць запазычанняў ...