Архив меток: псіхалогія

Перажыванне суму. Парады псіхолага

Сёння мы пагаворым пра сум. Не пра той, які па-руску “скука”, а пра той, што перакладаецца як “печаль”. Як ні дзіўна, але людзей, каторыя маюць здольнасць перажываць сум, не так і шмат. Сум – гэта рэакцыя на страту. Патрэбна гэта эмоцыя для палягчэння болю ад згубы і страты. Боль узнікае, калі траціцца штосьці каштоўнае. Чым большая каштоўнасць, тым большы боль, ...

Читать далее »

Віна. Што па чым?

У мінулы раз мы пазнаёміліся з эмоцыяй віны. Мае кліенты рэгулярна звяртаюцца па кансультацыі з праблемамі моцнай і/ці хранічнай віны. Я вырашыла разгледзець гэтую тэму больш уважліва, бо яна вельмі важная і актуальная, асабліва сярод людзей рэлігійных. Узгадаем, віна – гэта эмоцыя, якая з’яўляецца як рэакцыя на зробленую памылку, нанесеную шкоду ці недасканаласць. Яна можа дапамагаць рэгуляваць стасункі, а можа ...

Читать далее »

Віна і як у ёй “не патануць”

Сёння мы будзем разбіраць эмоцыю віны. Для мяне гэта тэма крыху падобная да папярэдняй – тэмы сораму. І першая, і другая эмоцыі сацыяльныя, гэта значыць, прыдбаныя ад кантакту з іншымі людзьмі. І першая, і другая дастаткова цяжка перажываецца. І ў адным, і ў другім выпадку існуе страх страты любові. Разгледзім крыху падрабязней. Віна, у адрозненне ад сораму, пачынае развівацца досыць ...

Читать далее »

Сорам, агіда і мамін позірк

Назва артыкула, вядома, умоўная, але і праўда: дзве такія розныя эмоцыі насамрэч звязаныя між сабой. Паразмаўляем пра сорам і агіду. Згаданыя эмоцыі парныя, сацыяльныя, гэта азначае, што яны з’яўляюцца не пры нараджэнні, а ў выніку кантактаў з іншым чалавекам. Сорам пачынае адчувацца ва ўзросце 1,5 – 2-ух гадоў, і штуршком з’яўляецца позірк з агідай з боку іншага чалавека, позірк, які ...

Читать далее »

Агрэсія. Што ды як?

“Мы жывём не кепска, мы жывем не блага, На твары ўсмешка, сякера пад лавай”. N.R.M. Працягнем тэму гневу гаворкай пра агрэсію. Як мы звычайна заўважаем агрэсію? Па паводзінах, па словах, міміцы, рухах. Чалавек можа крычаць ці пагрозліва выціскаць з сябе словы, размахваць рукамі ці сціскаць кулакі, нахмурваць бровы ці глядзець з-пад ілба. Такія знакі прымушаюць насцярожыцца, напружыцца, магчыма, спалохацца ці ...

Читать далее »

Гнеў. Як яго прыручыць?

Сёння мы дабраліся да складанай эмоцыі, сацыяльна забароненай, якую цяжка перажываць, але без сумневу важнай (памятаем жа, што кожная эмоцыя выконвае сваю значную функцыю?). Гаворка пра гнеў. Гнеў – другая базавая эмоцыя, яна з’яўляецца вельмі хутка пасля нараджэння, ужо цягам некалькіх тыдняў ці месяца. Гнеў – рэакцыя на перашкоды, энергія для абароны парушэння межаў. Гэту эмоцыю незаслужана ганьбяць, падаўляюць, часта ...

Читать далее »

Дарожныя знакі нашага жыцця

У мінулы раз мы размаўлялі пра наборы эмоцый, якія мае кожны чалавек: “пазітыўныя” эмоцыі нам прыемна адчуваць, “негатыўныя” цяжка перажываюцца, “нейтральнае” здзіўленне можа “пераскокваць” з адной групы да іншай у залежнасці ад сітуацыі. Кожная эмоцыя мае сваё важнае і незаменнае значэнне для чалавека. Кожная эмоцыя – гэта сваеасаблівы знак, які рэгулюе наш рух на дарозе жыцця, дапамагае зрабіць гэтую дарогу ...

Читать далее »

Трагедыя сузалежнасці

Калі іншы чалавек становіцца галоўнаю ўмоваю майго існавання, душэўнай раўнавагі і камфорту, цэнтрам майго жыцця — я хварэю на сузалежнасць. Для нас, хрысціянаў, гэтая тэма можа быць асабліва балючай, бо нам часта можа здавацца, што ўсё пералічанае і ёсць форма сапраўднага чалавечага жыцця. Чаму? Бо калі іншы чалавек становіцца сэнсам майго жыцця, я ўсё дзеля яго зраблю, усім ахвярую, забуду ...

Читать далее »

Тры скрыні, або Пачатак

Калі я ўзялася пісаць артыкул, то доўга думала над тэмай, каб і карысна, і цікава, і з прыкладамі, адносна ўніверсальна. “Распачынаць варта спачатку” – думала я. Але дзе той пачатак? Як у тым выслоўі: ці курыца з яйка ці яйка з курыцы? Як вядома, чалавек паходзіць з сям’і, сям’я – база, крыніца, падмурак. Але ж сям’я і складаецца з гэтых ...

Читать далее »

Значны чалавек?

Нездаровая, ненармальная залежнасць — гэта калі маё «я» цалкам знікае ў «я» іншага чалавека, і маё жыццё, якое павінна быць актыўным, становіцца рэактыўным. Гэта значыць, што я сам не вырашаю, што я люблю, чаго я хачу, а ўсе мае дзеянні — гэта адказ, рэакцыя на дзеянні і паводзіны іншага важнага для мяне чалавека, ад якога я станаўлюся залежным. «Нядобра, каб ...

Читать далее »