Касцёл, які «адчыняе» дарогу да неба

Даліна Маджа – гэта край, які належыць італьянскаму кантону Тычыно. Размешчаны непадалёк швейцарскага горада Лакарна, ён славіцца велічнымі каскаднымі вадаспадамі Содаліно.

Відовішчныя вадаспады прыцягваюць італьянскіх і швейцарскіх турыстаў; тым не менш, варта падняцца вышэй, каб знайсці месца, куды выпадковыя людзі не трапляюць. У Маньйо, якое знаходзіцца на вышыні 1180 м. над узроўнем мора, акружаны вяршынямі Лепантынскіх Альпаў, зʼявіўся касцёл выключнай архітэктуры.

Новая святыня, заступнікам якой зʼяўляецца св. Ян Хрысціцель, збудаваная ў месцы, важным для жыхароў Маньйо і адначасова сімвалічным: на падмурках храма, які быў знішчаны раней зыходам лавіны.

Яго форма простая і масіўная. Невялікая ў памерах глыба ўяўляе сабой зрэзаную пад вуглом 45 градусаў прызму з эліптычнай асновай. Сваёй прастатой і манументальным выглядам, яна можа нагадаць раманскую сакральную архітэктуру, якая славіцца так званым «абарончым» характарам.

У сваіх сакральных праектах архітэктар святыні Марыё Бота надае вялікую ўвагу шляху, які вядзе ў глыбіню святыні – пераходу ад прасторы profanum ў сферу sacrum. У капліцы ў Маньйо гэты шлях не такі відавочны, калі бачыш яго ўпершыню.

Галоўнага ўваходу да будынка з вуліцы не відаць; ён паглыблены адносна агульнага ўзроўню будынка і дазваляе паступова ўваходзіць у цішыню і паслухмянасць, ізаляцыю ад «знешняга свету».

Перш чым увайсці ў галоўныя дзверы святыні, трэба прайсці невялікі, аддзелены каменнай сцяной прастор з кантрфорсам. Пад кантрфорсам размешчаны ўваходныя вароты, якія верцяцца, а над імі размешчана нетыповая званіца. У дажджлівыя дні вада, якая сцякае з даху, ударае ў звон, а потым над галовамі тых, хто ўваходзіць, струменіцца да невялікай вадазборнай.

Прайшоўшы праз масіўныя дзверы, адкрыць якія зусім не так проста з першай спробы, а затым увайшоўшы ў святыню, апынаемся ў маленькім памяшканні, якое ад «непасрэднага» малітоўнага памяшкання аддзелена каменнай калонай. Наколькі знешняя форма святыні здаецца масіўнай і замкнёнай у сабе – настолькі ўнутры яна ззяе святлом і лёгкасцю. Гэта адначасова вытанчана і сціпла.

Самае важнае, што прыцягвае погляд да сябе нязмушана і натуральна, гэта фігура ўкрыжаванага Хрыста над галовамі вернікаў. У цэнтры стаіць каменны алтар,табернакулюм з правай стараны, старадаўняя фігура Багародзіцы з дзіцяткам і чаша для хросту злева. Здзіўленне можа выклікаць тое, што план пабудовы святыні грунтуецца на прамавугольніку, хоць вонкава яго форма гэта эліпс.

Тым не менш, гэта не ўсё, чым здзіўляе архітэктура інтэрʼеру. Аказваецца, што разам са зменай вышыні простакутная праекцыя паступова перамяняецца і імкнецца да ідэальнай формы, сімвала дасканаласці, паўнаты і Бога, – у круг.

Гэты просты, але адначасова высока якасны ход архітэктара Бота, прыкмета ўзроўню яго мастацтва архітэктара і майстэрства будаўнікоў, адкрывае ўсю ўнутраную частку на неба. А круглае па форме вакно ў столі, выглядае як вакно да самага Творцы. Святло, якое падае зверху, мае сімвалічнае вымярэнне. Яно выконвае ў праекце вельмі важную, нават вядучую ролю.

Разам са зменай пары года, а таксама надворʼя характар інтэрʼеру змяняецца, становячыся дзякуючы гэтаму залежным ад боскіх сіл прыроды.

Жывучы з дня на дзень, чалавек прывыкае ўспрымаць навакольны свет фрагментарна, а менавіта бачыць толі тое, што знаходзіцца на ўзроўні вачэй. Між іншым храм у Маньйо спрабуе змяніць перспектыву погляду на рэчаіснасць. Ён акцэнтуе погляд на вертыкаль – адносіны паміж асобай на зямлі і тым, Хто ў небе. Стоячы ўнутры гэтага будынка, чалавек мае магчымасць падняць вочы ўверх, да Бога.

deon.pl
пераклад catholicnews.by

для друку для друку